Chương 3

Sáng ngày thứ 3, tôi đẩy xe ra ngõ với 150 ổ bánh mì và một bụng quyết tâm. Bo đi học từ sớm, trước khi đi còn dặn: “Má bán hết sớm sớm về nghen!” Tôi ừ, xoa đầu nó. Hai ngày đầu bán hết veo, ngày thứ 3 này tôi tin cũng vậy. Tôi còn tính, nếu đà này giữ được một tuần, tôi sẽ trả hết tiền bột đã mua chịu, còn dư ra một khoản để dành cho Bo đóng học phí kỳ tới.

Nhưng ngay từ 6 giờ, tôi đã thấy có gì đó sai sai.

Mọi khi giờ này, tiếng rao của mấy bà bán hàng rong đã vang khắp ngõ. Sáng nay, ngõ vắng hoe tới lạ. Xe tôi dựng dưới gốc me từ 5 giờ rưỡi, tới 6 giờ rưỡi mới bán được chục ổ. Tôi tự nhủ: chắc hôm nay người ta bận, hoặc trời sắp mưa nên ai cũng dậy trễ. Tôi không dám nghĩ tới chuyện khác.

Tôi cố rao to hơn mọi khi: “Bánh mì nóng giòn đây!” Tiếng rao vang trong ngõ vắng, dội lại nghe buồn cười. Mấy nhà hai bên vẫn đóng cửa im ỉm. Anh Ba xe ôm mọi khi 6 giờ đã tới, sáng nay gần 7 giờ mới thấy bóng dáng. Anh mua 2 ổ như thường lệ, còn nói:

- Bữa nay ngõ vắng ha cô Lệ?

- Dạ, chắc người ta ngủ nướng.

Tôi cười đáp, nhưng trong bụng biết không phải vậy. Ngõ này bao nhiêu năm nay, sáng nào cũng ồn ào như nhau. Vắng kiểu này là có chuyện.

7 giờ, cô Tư công nhân ghé. Mọi khi cô mua 3 ổ, hôm nay cô chỉ mua một ổ. Tôi vừa gói vừa hỏi:

- Bữa nay xưởng ít người ăn hả cô Tư?

Cô Tư ấp úng, mắt nhìn đi chỗ khác:

- Ờ… ờ, bữa nay ít người. Mai mốt tôi mua nhiều.

Cô trả tiền rồi đi vội, không nán lại nói chuyện như mọi khi. Mọi khi cô còn đứng ăn tại chỗ, vừa ăn vừa khen pate nhà tôi ngon hơn pate chợ. Tôi nhìn theo bóng cô khuất sau ngã rẽ, thấy lạ lạ trong bụng. Lạ tới mức tôi phải tự véo tay mình một cái cho tỉnh. Chắc tại 2 hôm nay tôi mất ngủ nên hay nghĩ lung tung.

Một lát sau, có một cô khách lạ mà tôi chưa thấy bao giờ ghé mua một ổ. Lúc tôi đang trét pate, cô chợt hỏi, giọng nhỏ xíu:

- Cô ơi… bánh mì cô… bột mới hả cô?

Tay tôi khựng lại giữa chừng.

- Dạ mới. Bột nhà em mới mua, bánh em nướng mỗi sáng mà cô.

Cô khách “ờ” một tiếng, cầm ổ bánh mì đi, vừa đi vừa nhìn ổ bánh như nhìn vật gì lạ. Tôi đứng ngẩn ra một lúc. Hỏi vậy là sao? Bột mới hay cũ thì cắn một miếng là biết chứ, cần gì phải hỏi? Hay cô này từng bị đau bụng nên sợ? Tôi gạt đi, tiếp tục bán. Nhưng câu hỏi đó cứ lởn vởn trong đầu tôi cả buổi, như hòn sỏi trong giày.

Tới 8 giờ, rổ bánh mới vơi được một nửa. Hai hôm trước giờ này tôi đã gần hết hàng. Tôi bắt đầu thấy nóng ruột. Đúng lúc đó, thầy Năm chống gậy đi tới. Tôi mừng như bắt được vàng:

- Thầy Năm! Thầy mua mấy ổ?

Thầy không trả lời ngay. Thầy nhìn tôi một lúc, rồi thở dài:

- Cô Lệ, tôi nói thẳng, cô đừng buồn. Cô ngồi xuống đây tôi nói.

Tim tôi thót lại. Thầy Năm trước giờ có bao giờ vòng vo đâu.

- Ngoài kia người ta đang đồn ầm lên, nói bánh mì cô làm bằng bột cũ. Bột để lâu, bột mốc đó cô. Ăn vô đau bụng.

Tôi sững người, tay đang cầm dao bỗng nặng trĩu.

- Ai… ai đồn vậy thầy?

Thầy Năm chép miệng:

- Thì bà Hai bán hủ tiếu chứ ai. Sáng nay tôi đi ngang quán bả, nghe bả nói với mấy bà khách: “Bánh mì đầu ngõ làm bằng bột cũ đó, ăn coi chừng đau bụng.” Tôi tính cãi giùm cô, mà nghĩ lại, chuyện đàn bà con gái, ông già như tôi xen vô không tiện. Nhưng tôi thấy phải nói cho cô biết, kẻo cô không biết đường nào mà lần.

Thầy mua 2 ổ mang về, còn nói thêm:

- Bột cô mới hay cũ, tôi ăn 2 ngày nay tôi biết. Để tôi nói lại cho mấy người kia nghe. Miệng lưỡi thiên hạ, mình càng cãi càng rối.

Tai tôi ù đi. Bà Hai. Sáng hôm khai trương bà còn cười toe toét chúc tôi mua may bán đắt. Sáng hôm qua, lúc tôi dọn hàng về, bà nhìn xe tôi bằng ánh mắt lạ. Thì ra là vậy.

Tôi ngẩng lên nhìn sang quán hủ tiếu bên kia ngõ. Bà Hai đang múc hủ tiếu cho khách, bắt gặp ánh mắt tôi thì vội quay đi, giả vờ bận rộn. Tim tôi thắt lại. Đúng là bà rồi, không cần phải hỏi thêm.

Máu nóng dồn lên mặt. Tôi muốn xách dao qua bên đó hỏi cho ra lẽ ngay lập tức. Tay tôi nắm cán dao chặt tới nỗi khớp ngón tay trắng bệch. Nhưng rồi tôi kìm lại, từ từ nới lỏng tay ra. Tôi mà qua làm ầm lên giữa ngõ, người ta sẽ nói sao? “Con Lệ bị nói trúng nên chột dạ, mới nhảy dựng lên.” Cãi nhau với bà Hai lúc này chỉ làm tin đồn bay xa hơn, mà người thiệt vẫn là tôi. Nhịn. Phải nhịn.

- Con cảm ơn thầy đã nói cho con biết.

Tôi nghe mà mắt cay cay. Giữa lúc này, còn có người tin mình, quý hóa biết bao nhiêu. Tôi gói cho thầy 2 ổ thật đầy đặn, không lấy tiền mà thầy cứ dúi tiền vô tay tôi, bảo “buôn bán là buôn bán”.

Thầy về rồi, khoảng hơn 8 giờ, tôi đếm rổ bánh còn 73 ổ mà thấy nản. Nửa tiếng sau có thêm vài người ghé. Tới 8 giờ rưỡi, tính cả từ đầu buổi tôi bán được 92 ổ, còn đúng 58 ổ trong tổng số 150 ổ mang ra. Tôi cố rao to hơn: “Bánh mì nóng giòn đây bà con ơi!” Vài người đi ngang nhìn rồi đi thẳng, không ai dừng lại. Tôi rao tới khản cả cổ mà 58 ổ bánh còn lại vẫn nằm im trong rổ. Hai hôm trước giờ này, tôi đã cười tít mắt đếm tiền.

Cả buổi sáng hôm đó dài như cả năm. Khách tới lác đác, người mua một ổ, người đứng nhìn rồi bỏ đi. Có bà khách quen hôm qua còn khen bánh ngon, hôm nay đi ngang mà không ghé, mắt lảng đi chỗ khác. Tôi đứng sau xe, cười chào từng người mà cổ họng đắng nghét. Thỉnh thoảng có người đi ngang, liếc xe bánh mì của tôi một cái rồi đi thẳng. Có bà mẹ dắt đứa con nhỏ đi ngang, đứa nhỏ chỉ tay vô rổ bánh: “Má ơi, bánh mì!” Bà mẹ kéo tay nó đi nhanh hơn: “Thôi, về nhà ăn cơm.” Tôi nghe mà như có ai bóp nghẹt tim mình. Tới 9 giờ rưỡi, rổ bánh vẫn còn gần 50 ổ. Hai hôm trước giờ này tôi đã đẩy xe không về nhà.

Tôi nhìn sang quán bà Hai, khách ra vô nườm nượp. Bà cười nói rổn rảng với từng người. Tôi tự hỏi, trong những câu cười nói đó, có bao nhiêu câu là nói xấu bánh mì của tôi? Nghĩ tới đây, tôi thấy tủi thân tới muốn khóc. Tôi đã làm gì bà đâu? Hôm khai trương tôi còn định gửi bà 2 ổ ăn thử.

Chắc bà thấy tôi bán đắt nên ganh. Tôi nghĩ vậy, rồi lại thấy không đúng. Bà Hai bán hủ tiếu mấy chục năm, khách quen đầy ra, việc gì phải ganh với con nhỏ bán bánh mì mới 3 ngày như tôi? Hay bà sợ tôi cướp khách? Quán bà bán buổi sáng, xe tôi cũng bán buổi sáng, khách ăn bánh mì thì không ăn hủ tiếu. Ừ, cũng có lý. Nhưng để tới mức đặt điều bột mốc thì… tôi không hiểu nổi. Người ta làm ăn với nhau trong một ngõ, sao nỡ vậy?

Trưa, tôi đẩy xe về, rổ bánh còn hơn 40 ổ. Má đang lúi húi nấu cơm, thấy xe còn đầy bánh thì sững lại:

- Sao bữa nay còn nhiều vậy con?

- Dạ… bữa nay ngõ vắng.

Tôi nói dối, không nỡ kể chuyện tin đồn cho má nghe. Má đã 65 tuổi, nghe được lại lo. Chuyện tiền giả tôi đã giấu, giờ thêm chuyện này, tôi giấu luôn. Một mình tôi biết là đủ rồi, má biết chỉ thêm lo. Ăn cơm mà tôi nuốt không trôi. Bo đi học về, thấy bánh mì còn nhiều thì reo lên:

- Má ơi, còn nhiều bánh quá! Cho con ăn 2 ổ nghen!

Tôi bẻ cho nó một ổ, nó ăn ngon lành. Nhìn nó ăn, tôi chợt nghĩ: bánh mì của mình ngon vậy, sạch vậy, sao người ta nỡ đặt điều? Nước mắt tôi ứa ra, tôi vội quay đi lau nhanh.

Bánh ế nhiều quá, để tới mai là ỉu hết. Tôi bẻ cho mấy đứa nhỏ trong ngõ mỗi đứa một ổ. Tụi nó reo ầm lên, đứa nào đứa nấy ăn ngon lành. Nhìn tụi nó, tôi thấy lòng nhẹ đi một chút: ít ra bánh mì của mình vẫn có người thích, vẫn có người ăn hết veo không chừa miếng nào.

Chiều, tôi ngồi một mình trong bếp, nhìn rổ bánh ế mà đầu óc quay cuồng. Tiền giả 3 tờ tôi còn chưa nguôi, giờ thêm tin đồn bột cũ. 2 chuyện xui trong 3 ngày. Tôi bắt đầu thấy không phải xui nữa.

Xui thì xui một chuyện thôi chứ, ai mà xui 2 chuyện liên tiếp vậy? Tiền giả thì có thể là tình cờ. Nhưng tin đồn thì rõ ràng có người cố tình nói. Mà người nói lại là bà Hai, người hôm khai trương còn cười chúc tôi mua may bán đắt.

Tôi lại nhớ tới câu hỏi hôm qua cứ vo ve trong đầu: tiền mới cứng vậy, ông Sáu đổi ở đâu? Ngân hàng hay chợ? Bây giờ thêm chuyện bà Hai, tôi càng thấy phải tìm hiểu cho ra. Tiền giả từ đâu ra, ai là người đầu tiên cầm nó? Nếu tôi tìm được nguồn tiền giả, biết đâu tôi hiểu được chuyện gì đang xảy ra quanh xe bánh mì của mình.

Tôi đứng dậy, đi ra hiên nhìn sang quán bà Hai đã dọn hàng, rồi quay vô lo cơm nước chiều. Tối đó, lúc cất tiền vô hộp gỗ, tay tôi chạm phải miếng vải gói 3 tờ tiền giả nằm dưới đáy. Tôi khựng lại. Tiền giả, rồi tin đồn. 2 chuyện trong 3 ngày, cùng nhắm vô xe bánh mì của tôi. Tôi không tin là trùng hợp nữa.

Trong đầu tôi, một quyết định dần thành hình. Mai, tôi sẽ bắt đầu hỏi thăm về 3 tờ tiền giả. Không phải để đòi lại tiền, mà để biết sự thật: tiền giả từ đâu ra, ai là người đầu tiên cầm nó? Nếu tìm được nguồn tiền giả, biết đâu tôi hiểu được chuyện gì đang xảy ra quanh mình.

Người ta đặt điều tôi một lần, tôi nhịn. Nhưng tôi phải biết mình đang đối mặt với cái gì. Ngồi yên chịu trận không phải tính tôi. Má tôi hay nói, đàn bà góa chồng thì phải cứng cỏi gấp đôi người ta, không thì đời nó nuốt chửng.

Tôi vào buồng, lấy cuốn sổ nhỏ ra, ghi thêm một dòng: “Ngày thứ 3: ế 40 ổ. Tin đồn bột cũ.” Rồi tôi gạch dưới 2 chữ “tin đồn” 2 lần, như để nhắc mình đừng quên chuyện hôm nay.