Chương 4

Đúng một tuần sau ngày Khánh Linh hỏi lương, cả ngày hôm đó cô làm việc mà đầu óc chỉ nghĩ tới cuốn bảng tính lương mà Tùng đã hẹn. Sáng phụ bếp cô tính nhẩm một lần, nếu lương 14 triệu mà gửi về quê 10 triệu thì má Hương đủ tiền mua sữa cho Châu cả tháng, mua thêm ít đồ ăn và để dành một ít phòng khi Châu bệnh. Chiều bưng bàn cô tính lại một lần nữa, còn 4 triệu cô sẽ giữ lại một ít phòng thân, một ít cô để dành, sau vài tháng là có một khoản như cô từng tính từ ngày còn ở phòng trọ Sài Gòn. Tối ca làm gần xong, khách đã vãn, cô rửa tay và chờ Tùng gọi, vì anh đã nói tuần sau đưa bảng cho cô coi, và hôm nay đúng là ngày hẹn đó.

Buổi chiều hôm đó ông Lâm ghé quán, ngồi ở quầy ký một xấp sổ sách, Tùng đứng cạnh báo việc trong quán, có lúc chỉ về phía Linh đang bưng bàn và nói người mới làm nhanh tay, làm được việc. Ông Lâm nhìn Linh một cái rồi gật đầu, ký tiếp xấp sổ của mình, không hỏi Linh câu nào về lương hay giấy tờ. Linh đi ngang qua quầy mấy lần, lần nào cũng thấy ông Lâm cúi xuống sổ sách, cô tự nhủ chủ quán duyệt sổ sách kỹ như vậy thì bảng lương của cô chắc cũng được tính kỹ, không đến nỗi sai lệch nhiều.

Tùng gọi cô lại quầy sau ca tối, lúc quán chỉ còn tiếng dọn dẹp từ phía bếp. Anh đặt lên quầy một cuốn sổ bìa cứng, lật tới trang có ghi tên cô, rồi xoay cuốn sổ về phía cô.

- Bảng của em đây, coi đi, lương tháng đầu anh tính xong rồi, ông Lâm ký rồi đó.

Linh cúi xuống nhìn trang sổ, chữ viết tay ghi từng dòng ngay ngắn, dòng đầu là tên cô, dòng thứ hai là lương tháng đầu 14 triệu. Cô đọc chậm xuống từng dòng dưới, trừ tiền ăn 3 triệu, trừ tiền ở và điện nước 2 triệu, trừ tiền đi lại 500k, số còn lại 8 triệu 500k được ghi vào cột trừ nợ. Cô tự trừ trong đầu theo từng dòng, 14 trừ 3 còn 11, trừ tiếp 2 còn 9, trừ 500k còn 8 triệu 500k, phép trừ nào cũng khớp với con số trong sổ, chỉ có điều cô không thấy dòng nào ghi tiền mặt cô được nhận. Cuối trang sổ là một dòng chữ ghi lớn hơn các dòng trên, nợ còn lại 17 triệu.

- Anh Tùng, sao cuối bảng nợ còn lại 17 triệu, em làm cả tháng rồi mà?

- Em coi cho kỹ, nợ ngày em vô quán là 17 triệu, tháng này em trừ được 8 triệu 500k, mà quán ứng trước cho em tháng sau cũng 8 triệu 500k, cộng vô lại thì nợ vẫn 17 triệu, tháng nào cũng tính vậy hết.

Linh đọc lại trang sổ một lần nữa, tay cô dừng ở dòng trừ tiền ăn, vì dòng đó làm cô nhớ rõ lời Đào nói ngày đầu, quán bao ăn ở, lương 14 triệu một tháng.

- Hồi em vô, chị Đào nói quán bao ăn ở, sao giờ bảng lại trừ tiền ăn 3 triệu, tiền ở 2 triệu hả anh?

- Bao ăn ở là quán lo cho em chỗ ăn chỗ ở, không phải em đi thuê ngoài, tiền cơm nước và điện nước vẫn phải tính chứ em, ở đâu cũng vậy hết.

- Còn tiền đi lại 500k, vé xe em tự mua hết 250k, em còn giữ vé đây, sao quán trừ tiền đi lại của em?

- Tiền đi lại là tiền anh ra bến đón em với tiền liên hệ việc cho em, vé của em là vé của em, 2 khoản khác nhau, em đừng tính gộp vô.

Linh nghe tới đó thì tay cô siết mép quầy, cô nhìn dòng nợ 17 triệu ghi ở đầu trang sổ, một con số mà từ ngày cô tới quán tới giờ chưa ai nói với cô lần nào.

- Khoản nợ 17 triệu này là nợ gì anh, em vay quán hồi nào, em có ký giấy vay nào đâu?

- Quán chi cho em từ ngày em vô, tiền giới thiệu qua chị Đào, tiền đưa đón, tiền ứng ăn ở, tiền làm thủ tục, cộng lại là 17 triệu, sổ quán ghi rõ đây, cần gì giấy vay riêng nữa.

Tùng lật lại trang trước của cuốn sổ, chỉ cho cô coi từng khoản đã ghi từ ngày cô tới quán, tiền giới thiệu 3 triệu, tiền đưa đón 1 triệu, tiền ứng ăn ở 10 triệu, tiền thủ tục và đồ dùng 3 triệu, cộng lại đúng 17 triệu. Linh nhìn khoản tiền ứng ăn ở 10 triệu, rồi nhìn lại dòng trừ tiền ăn 3 triệu ở trang bảng lương, cô hỏi ngay một câu nữa.

- Tiền ứng ăn ở đã ghi trong nợ 10 triệu, sao tháng này bảng còn trừ riêng tiền ăn 3 triệu nữa anh, một khoản mà trừ 2 lần hả anh?

- Ứng là ứng trước, trừ là trừ tháng này, 2 khoản khác nhau, em không rành sổ sách thì đừng có bắt bẻ từng dòng, ông Lâm duyệt hết rồi đó.

- Em không vay, em tới đây là em đi làm, sao em đi làm mà thành em nợ quán 17 triệu?

- Ai vô đây cũng có khoản đầu vô như vậy hết, em làm trừ dần thì hết, em hỏi hoài làm gì, bảng anh đưa em coi là rõ rồi đó.

Linh nhìn xuống dòng cuối trang sổ một lần nữa, nợ còn lại 17 triệu, y như nợ ngày cô vô quán. Cô làm đủ ca cả tháng, không nghỉ ngày nào, dậy từ 5 giờ sáng, làm tới 10 giờ tối, có hôm tới gần 11 giờ, vậy mà cuối tháng cô không nhận được một đồng tiền mặt nào, nợ thì không giảm được một đồng nào.

- Vậy tháng này em không có tiền gửi về quê hả anh, con em hết sữa, má em đang chờ tiền của em.

- Lương của em trừ hết vô các khoản rồi, còn đâu nữa mà gửi, em ráng làm thêm, nợ giảm xuống thì mới có phần dư.

- Mà nợ có giảm đâu anh, tháng này em trừ 8 triệu 500k, quán cộng lại 8 triệu 500k, tháng sau cũng vậy thì nợ đời nào mới hết?

Tùng đóng cuốn sổ lại, giọng anh không còn nhẹ nhàng như lúc gọi cô lại quầy nữa.

- Em mới làm có một tháng mà hỏi như em làm lâu lắm rồi, quy định của quán là vậy, em không làm thì em tính sao?

Linh nhìn cuốn sổ đã đóng, rồi nhìn cái két nhỏ ở quầy, nơi căn cước của cô đã nằm trong đó gần một tháng. Cô nói một câu mà cô đã nghĩ tới từ đêm nghe câu trừ mấy khoản, chỉ là tới hôm nay cô mới nói ra thành tiếng.

- Vậy em nghỉ, em về quê, anh trả giấy tờ cho em, em không làm nữa.

Tùng im một lúc, rồi anh mở ngăn kéo ở quầy, lấy ra một tờ giấy ghi thông tin của cô, đặt lên quầy và chỉ vào dòng địa chỉ.

- Địa chỉ quê em ghi trên căn cước, quán chép vô hồ sơ hết rồi, nhà em ở quê có má em với con nhỏ của em, đúng không?

Linh nhìn dòng địa chỉ trên tờ giấy, đó là địa chỉ nhà má Hương ở quê, nơi Châu đang ở với bà ngoại. Cô không trả lời, nhưng Tùng đã thấy câu trả lời trên mặt cô, anh nói tiếp, giọng chậm lại.

- Em bỏ đi không giấy tờ thì anh tới quê em hỏi cũng được, nợ của em ở quán chưa xong, em đi đâu thì nhà em vẫn ở đó, con em còn nhỏ, em đừng làm khó má em ở quê.

Linh đứng yên ở quầy, tay cô buông mép quầy xuống, trong đầu cô hiện lên sân nhà má Hương, hiện lên Châu ngồi ở cửa chờ mẹ về, hiện lên cảnh má Hương phải đứng ra nói chuyện với người lạ tới nhà vì món nợ mà má chưa từng nghe cô nói. Cô hiểu ra một điều mà từ ngày tới quán tới giờ cô chưa hiểu rõ, giấy tờ của cô bị giữ trong két không phải vì thủ tục chưa xong, khoản nợ 17 triệu không phải là tiền cô vay, mà là sợi dây quán dùng để giữ cô ở lại, và đầu dây còn lại buộc vào nhà của má Hương ở quê.

- Giấy tờ của em chừng nào anh trả?

- Khi nào hết nợ thì trả, em cứ làm đi, làm đủ thì từ từ cũng hết, đừng có tính chuyện bỏ đi nữa.

Tùng cất tờ giấy vào ngăn kéo, khóa ngăn kéo lại, rồi quay vào bếp dặn việc cho ca sáng. Linh đứng ở quầy một lúc nữa, nhìn cuốn sổ đã đóng và cái két nhỏ khóa kín, rồi quay về phòng nhân viên.

Về tới phòng, Linh lấy ba lô xuống giường, xếp lại đồ của mình vào ba lô như cô đã làm đêm trước ngày rời Sài Gòn. Cô xếp áo quần, xếp túi vải nhỏ dù túi đã nhẹ tênh, trong đầu cô tính đường ra bến xe thị trấn, từ quán đi bộ ra đường lớn rồi bắt xe về quê, cô còn 950k, đủ tiền xe và đủ ăn uống dọc đường. Cô khoác ba lô lên vai, đứng dậy, tay đặt lên nắm cửa phòng. Rồi cô đứng yên như vậy một lúc lâu, vì câu nói của Tùng cứ trở lại trong đầu cô, địa chỉ quê cô đã bị chép vào hồ sơ, nhà má Hương vẫn ở đó, Châu vẫn ở đó, cô đi được một mình mà không mang theo được sự yên ổn cho nhà mình. Nếu người của quán tới quê thật, má Hương sẽ phải nghe chuyện nợ nần của con gái từ miệng người lạ, Châu sẽ thấy bà ngoại khóc, và cô thì ở xa không làm được gì cho 2 bà cháu. Cô tháo ba lô xuống, đặt lại lên giường, ngồi xuống mép giường, tay vẫn giữ quai ba lô một lúc nữa mới buông ra.

Đêm đó Linh không ngủ ngay được, cô nằm trên giường đọc lại trong đầu từng dòng của cuốn sổ, lương 14 triệu, trừ ăn 3 triệu, trừ ở 2 triệu, trừ đi lại 500k, trừ nợ 8 triệu 500k, cộng ứng 8 triệu 500k, nợ vẫn 17 triệu. Cuốn sổ đó quán giữ, cô không có bản nào trong tay, giấy tờ của cô quán cũng giữ, nếu sau này cô muốn nói lại chuyện này với ai, cô chỉ còn trí nhớ của mình để dựa vào. Cô tự dặn mình phải nhớ cho kỹ từng con số, từng lời Tùng nói ở quầy, nhớ cả ngày nào cô hỏi giấy tờ, ngày nào cô hỏi lương, vì biết đâu có một ngày những điều cô nhớ được là thứ duy nhất cô mang theo được ra khỏi quán này.

Tối hôm sau, Linh ra sân trước quầy gọi điện cho má Hương, Tùng ngồi ở quầy như mọi lần. Má Hương hỏi câu đầu tiên là lương có chưa, gửi về được bao nhiêu, Linh nhìn người ngồi ở quầy rồi nói chậm từng chữ.

- Má, lương của con tính chưa xong, quán hẹn vài bữa nữa mới rõ, má ráng ít bữa nữa nghen má.

- Ừ, má chờ được, Châu bữa nay hỏi mẹ hoài, nó nói mẹ đi làm lâu quá chưa về.

Linh dạ một tiếng, dặn Châu ngoan rồi cúp máy sớm hơn mọi lần, vì cô sợ nói thêm nữa thì giọng cô sẽ không giữ được bình thường. Cô quay về phòng, nằm xuống giường, trong đầu chỉ còn 2 con số, 17 triệu ở đầu tháng và 17 triệu ở cuối tháng, ở giữa 2 con số đó là một tháng cô làm việc từ sáng tới tối, không nghỉ ngày nào, và không gửi được một đồng nào về cho con mình.