Chương 2

Cô đứng giữa sảnh chừng một phút thì bữa tiệc tự nó chạy tiếp, như thể cái im lặng lúc cô bước vào chỉ là một nhịp hụt. Một ông bác bên họ đứng lên nâng ly chúc thằng bé hay ăn chóng lớn, cả sảnh cười ồ, tiếng chạm ly leng keng. Đứa bé được bế đi một vòng cho các bà các cô nựng, ai cũng khen thằng bé giống bố như đúc. Cô đứng yên ở mép dãy bàn, không biết phải đặt hai tay mình vào đâu. Ở dãy bàn dưới, Tuấn, em trai út của chồng cô, đang cười nói rôm rả nhất nhà. Anh ta đứng lên rót rượu cho từng ông bác, lễ phép, khéo miệng, thỉnh thoảng lại quay sang hỏi chị dâu một câu ân cần:

- Chị ăn gì chưa, để em bảo bếp phần riêng cho chị.

Ai nhìn vào cũng thấy một cậu em chồng quý chị dâu. Cô chưa biết nên đáp thế nào ngoài một cái gật đầu. Người đàn ông ấy nói năng tử tế, còn cô chỉ mới tới, chưa đủ hiểu ai trong căn nhà này để tin hay nghi một lời hỏi han.

Rồi bà cụ đặt đũa xuống. Tiếng cười nói tắt dần theo thứ tự từ bàn trên xuống bàn dưới, như người ta lần lượt nhận ra có chuyện. Bà cụ không đứng dậy ngay. Bà ngồi nguyên ở ghế trên, nhìn cô một lúc lâu, rồi mới cất tiếng, giọng không cao mà cả sảnh nghe rõ từng chữ:

- Diệp. Cái vòng ngọc của mẹ, để trong hộp gỗ trên tủ đầu giường. Sáng nay mẹ mở ra, vòng còn trong đó. Nửa giờ trước mẹ vào lấy để đeo, hộp không. Cả nhà đã lật tung lên tìm từ đó tới giờ. Con là dâu trưởng, việc trong nhà qua tay con hết. Con nói cho mẹ nghe, con có thấy cái vòng không?

Cô đứng giữa sảnh, đầu óc quay nhanh như những lần bị dí số liệu cuối tháng. Buổi sáng của người đàn bà này, cô không có mặt. Cô chỉ vừa tới đây chưa đầy một giờ, trong một thân xác mượn, và mọi câu hỏi đang dồn về phía một người không phải cô.

Chị giúp việc đứng nép bên cột, lí nhí thêm vào:

- Dạ thưa bà, sáng giờ người vào phòng bà chỉ có mợ cả, vào thay nước lau bàn thờ như mọi ngày thôi ạ.

Cô hít một hơi, chọn từng chữ. Cô không được nói dối để gỡ tội, vì nói dối cũng là một cách đổi kết cục. Cô chỉ được nói thật, phần thật ít ỏi mà cô có:

- Con vào thay nước, lau bàn thờ rồi ra ngay. Con không thấy cái vòng, và con không lấy.

Ở dãy bàn dưới, Tuấn, em trai út của chồng cô, ngẩng lên. Anh ta nói nhỏ nhẹ, nghe như vô tình:

- Sáng em đi ngang phòng mẹ, thấy chị đứng bên tủ một lúc lâu. Em tưởng chị lau dọn nên không để ý.

Cô nói thêm một câu, câu duy nhất cô cho phép mình nói tử tế:

- Mẹ, bao nhiêu năm nay sổ sách nhà này qua tay con, con thiếu một đồng nào chưa?

Không ai trả lời câu đó. Một cô em chồng ngồi gần đấy mấp máy môi như muốn nói chị Diệp không phải người như thế, nhưng bà cụ liếc sang một cái, cô ta cúi xuống gắp thức ăn, im bặt. Chỉ một câu của Tuấn, cả sảnh rộ lên tiếng xì xào. Một bà cô bên họ chồng chép miệng:

- Dâu trưởng mà thế thì còn gì là nhà này nữa.

Một người khác tiếp lời, nửa kín nửa hở:

- Sổ sách tiền nong trong nhà cũng qua tay nó cả đấy thôi.

Cô nghe mà lạnh người. Thì ra cái vòng chỉ là cái cớ mở màn. Thứ người ta muốn lấy của người đàn bà này là chỗ đứng của cô ta trong căn nhà, và buổi tiệc đầy tháng chỉ là dịp bày sẵn.

Bà cụ hất cằm về phía hai người làm đang đứng chờ:

- Lên lục phòng nó cho mẹ. Lục kỹ cả tủ áo, gầm giường.

Hai người làm dạ ran, chạy lên lầu. Cả sảnh ngồi chờ trong một thứ im lặng còn nặng hơn lúc cãi nhau. Cô đứng giữa sảnh, nghe tiếng ngăn kéo kéo ra đóng vào, tiếng đồ đạc xê dịch vọng xuống từ phòng của người đàn bà này, căn phòng cô vừa rời khỏi chưa đầy một giờ. Người ta đang lục tung đời tư của Hạ Diệp để tìm chiếc vòng. Cô muốn nói họ sẽ không tìm thấy gì, rồi lại phải nuốt xuống: cô chưa từng xem hết căn phòng ấy, càng không biết buổi sáng đã xảy ra những gì. Mấy phút sau, hai người làm đi xuống, cúi đầu thưa:

- Dạ, phòng mợ cả không có gì ạ.

Một ông bác tặc lưỡi, nói đủ cho mấy bàn xung quanh nghe:

- Không ở trong phòng thì nó giấu chỗ khác rồi, chứ vòng có chân đâu mà tự chạy.

Cô nghe câu đó mà hiểu ra một điều còn lạnh hơn cái tát sắp tới: ở cái nhà này, không tìm thấy bằng chứng cô ta vô tội cũng được tính là bằng chứng cô ta có tội.

Bà cụ đứng dậy. Tiếng ghế kéo trên nền gạch nghe khô khốc. Bà đi xuống từng bậc, dừng lại ngay trước mặt cô, gần tới mức cô ngửi được mùi dầu gió và mùi trầm trên áo bà. Bà hỏi câu cuối cùng, chậm rãi:

- Mẹ hỏi lại một lần nữa. Con có lấy không?

- Con không lấy.

Cái tát tới nhanh hơn cô nghĩ. Tiếng chát khô giòn vang khắp sảnh, đầu cô lệch hẳn sang một bên, tai ù đi, má trái bỏng rát như bị quẹt lửa. Răng cô cắn phải má trong, miệng có vị tanh của m.áu. Đứa bé đầy tháng bị tiếng động làm giật mình, khóc ré lên, người bế vội ôm vào lòng dỗ. Cô đứng yên, hai tay vẫn buông thõng, lưng thẳng. Cô không né, không đỡ, không đưa tay lên ôm mặt. Trong đầu cô, giọng máy móc vang lên rất khẽ, khô như mọi khi:

- Một cái. Đúng như mô tả nhiệm vụ.

Bà cụ nhìn bàn tay mình một thoáng, rồi quay lưng đi về ghế trên. Bà nói vọng xuống, như đóng một con dấu:

- Từ mai, sổ sách trong nhà đưa hết sang phòng thằng Tuấn. Con ở yên trong phòng mà nghĩ lại mình. Khách khứa còn đây, con lo cho trọn bữa tiệc. Tàn tiệc thì vào gặp mẹ.

Ông cụ ngồi cạnh bà ho khan một tiếng, rồi im. Cả sảnh cũng im theo. Cô cúi đầu:

- Dạ.

Phần còn lại của bữa tiệc dài như một ca trực đêm. Cô làm đúng phần việc của dâu trưởng: xuống bếp xem món, bưng mâm lên, rót rượu cho các bác, tiễn khách ra tận cổng, cười vừa đủ để không ai phải khó xử, trong khi má trái sưng dần lên và năm ngón tay in đỏ trên da. Bà bếp trưởng nhìn má cô, muốn nói gì đó rồi lại thôi, chỉ lặng lẽ phần cho cô một chén chè đậu xanh để ở góc bàn, như một lời an ủi không dám nói thành tiếng. Có lúc một đứa trẻ nhà khách làm đổ cả ly nước cam ra bàn, người lớn hốt hoảng, cô bình tĩnh lấy khăn lau, dỗ thằng bé đừng khóc, tay làm mà đầu óc thì đếm: còn 6 bàn khách, còn 4, còn 2.

Đếm người khác ra về, với cô lúc này, cũng là một cách tính xem cái đau của mình còn phải kéo dài bao lâu nữa. Có người khách ái ngại nhìn cô lâu hơn một chút rồi cũng quay đi. Bà thím tóc muối tiêu lúc nãy đi ngang, siết nhẹ tay cô một cái như ở hành lang, không nói gì thêm. Người trong nhà này thương cô ta theo cách của họ: thương trong im lặng, và khuyên cô ta nhịn.

Lúc khách bắt đầu về thưa, cô đi ngang gian phòng chờ, thấy Tuấn cởi chiếc áo vest sẫm, vắt lên lưng ghế rồi quay ra tiễn một ông bác. Cổ tay áo có một chiếc cúc chỉ còn treo lỏng trên sợi chỉ, cô nhìn thấy khi nép sang nhường đường cho anh ta. Mâm bát vơi, đèn sảnh vẫn sáng mà người ngồi lại chẳng còn mấy ai. Khi người khách cuối cùng bước ra khỏi cổng, giọng máy móc vang lên trong đầu cô, gọn gàng như chốt sổ cuối ngày:

- Điểm kết. Phân đoạn hoàn thành. Cộng 7 ngày vào sổ.

Cô thở ra một hơi dài. Xong. Một cái tát, 7 ngày sống. Cô vừa quay người định về phòng thì chị giúp việc chạy lại, nói nhỏ:

- Mợ cả, túi xách của mợ hồi chiều để ở phòng chờ bên sảnh, mợ vào lấy kẻo quên.

Cô gật đầu, bước vào gian phòng chờ của người nhà ở cạnh sảnh. Phòng nhỏ, một dãy ghế dài, một bàn nước, mấy cái áo khoác của khách vắt lộn xộn. Túi xách của cô nằm ở góc ghế. Cô cầm túi lên, và đúng lúc đó cô nhìn thấy nó: chiếc áo vest sẫm Tuấn vừa để lại trên lưng ghế ngay bên cạnh. Chiếc cúc ở cổ tay vẫn treo lỏng như lúc cô đi ngang. Túi áo hơi phồng, mép túi hở ra một khoảng nhỏ. Trong khoảng hở đó, ánh ngọc xanh lấp ló.

Cô đứng sững mất mấy giây. Chiếc vòng đang nằm trong áo Tuấn, đó là điều cô tận mắt thấy. Còn ai lấy nó khỏi hộp, lấy lúc nào, cô chưa biết. Cô nhớ lời anh ta nói về buổi sáng, nhớ sổ sách vừa được chuyển sang tay anh ta, và một ý nghĩ lạnh buốt hiện ra: có phải cái tát và tiếng oan của chị dâu đã dọn đường cho người em chồng này không? Cô chưa có câu trả lời, nhưng chiếc túi áo kia là đầu mối đầu tiên không chỉ dựa vào miệng người trong sảnh.

Cô đưa tay ra. Chỉ cần cầm chiếc vòng này bước ra sảnh, giơ lên trước mặt bà cụ và cả họ, mọi chuyện sẽ khác. Cái tát oan sẽ có chỗ mà trả lại. Nhưng giọng máy móc đã cắt ngang ý nghĩ đó trước khi ngón tay cô chạm được vào mép túi:

- Đừng. Phân đoạn đã đóng rồi.

- Tôi chỉ cần mang nó ra ngoài kia…

- Thì người ta sẽ nói cô giấu vòng rồi tự mang ra nhận công. Điểm kết đã qua, kết cục của người đàn bà này không còn nằm trong tay cô nữa. Cô biết thì cũng chỉ để biết thôi.

Cô ngồi xuống mép ghế, nhìn chiếc áo vest thêm một lúc. Cả nhà lật tung lên tìm chiếc vòng từ lúc phát hiện mất, mà không một ai nghĩ tới chuyện lục túi áo của cậu con trai út. Cũng phải thôi: trong căn nhà này, cậu ta là người không bao giờ bị nghi ngờ, còn người đàn bà mang thân xác cô đang mượn là người bị nghi ngờ đầu tiên, trước cả khi có chuyện. Cô tự hỏi, nếu lúc này là Hạ Diệp thật đứng đây, tay chạm vào một đầu mối có thể giúp mình rửa oan, cô ta có dám cầm nó ra không. Nghĩ một lúc, cô buồn thay cho người ta: chắc là không. Người đàn bà đó đã được dạy cả đời rằng nhịn là xong chuyện, và chính cô ta cũng vừa nhờ cái nhịn đó mà thuê được một kẻ chịu thay.

Cô rụt tay lại. Đau nhất không phải cái tát lúc nãy. Đau nhất là đứng cách sự thật có một gang tay mà phải quay lưng đi, vì giao kèo của cô chỉ thuê cô chịu đựng, không thuê cô thắng. Cô cầm túi xách, bước ra khỏi phòng chờ, để nguyên chiếc áo vest và bí mật của nó nằm lại trong bóng tối. Trong cuốn sổ vô hình mà cô vẫn ghi trong đầu, có thêm một khoản không bao giờ đòi được: nhà họ Đoàn nợ Hạ Diệp một cái tát oan. Còn cô, một người ngoài vừa tới, đã thấy chiếc vòng ở đâu mà vẫn phải rời đi, không để lại được một lời nào cho người đàn bà ấy.