Chương 3

Mấy hôm sau buổi họp họ, Mận để ý Thảo đi học về trễ hơn mọi ngày.

Sáng đó đi chợ mua đồ, cô nghe mấy bà bán hàng xì xào sau lưng: nghe nói nhà con Mận tranh đất với em trai, đòi đo đạc để ăn gian phần em. Mận nghe mà đắng miệng, nhưng cô không cãi. Cãi với miệng lưỡi thiên hạ thì tới bao giờ mới hết. Cô chỉ cúi đầu lựa rau, trả tiền rồi về.

Mọi ngày con bé về tới nhà lúc 5 giờ chiều, quăng cặp xuống là chui vào bếp phụ mẹ dọn gánh. Mấy hôm nay, 6 giờ mới thấy bóng, áo quần còn vương mùi nước rửa chén và mùi trà đá của quán xá. Hỏi thì nó ấp úng, nói con ở lại trường tập văn nghệ.

Mận bán cơm bao nhiêu năm, nhìn mặt khách là biết nói dối hay nói thiệt, huống gì con mình đẻ ra. Nhưng cô không hỏi dồn. Cô chờ. Kiếp trước cô đã không chờ, cô đã gật đầu quá nhanh với mọi thứ. Kiếp này cô học cách chờ.

Cô nấu cơm tối mà lòng nóng như lửa đốt. Nồi canh chua cá lóc sôi sùng sục trên bếp mà cô quên nêm mắm, tới khi nếm thử mới biết nhạt thếch. Kiếp trước, con bé cũng bắt đầu y như vậy: đi về trễ, áo quần mùi quán xá, nói dối mẹ. Lúc đó cô bận chạy nợ thay cho cậu Dũng, đầu tắt mặt tối, không để ý. Tới khi cô để ý thì con bé đã nghỉ học được 2 tháng, đã quen với việc cầm tiền bo của khách.

Lần này cô để ý từ buổi đầu tiên. Và lần này, cô sẽ không để nó đi tới bước thứ hai.

Chiều hôm đó, Thảo về lúc trời đã nhá nhem. Con bé rón rén dắt xe vào, thấy mẹ ngồi chờ ở bậc thềm thì giật mình đánh thót.

- Đi đâu về? Mận hỏi, giọng bình thản.

- Con… tập văn nghệ. Thảo cúi đầu.

- Văn nghệ ở quán nước dì Tư hả con?

Thảo ngẩng phắt lên, mặt tái đi.

- Sao… sao mẹ biết?

- Áo con mùi nước rửa chén. Tay con rát đỏ vì ngâm nước. Mận đứng dậy, phủi quần. - Vô nhà. Nói thiệt cho mẹ nghe.

Trong nhà, Thảo ngồi xuống ghế, hai tay xoắn vào nhau. Một lúc lâu, con bé móc trong túi ra 90 ngàn, tiền lẻ xếp ngay ngắn, đặt lên bàn. Toàn tiền 10 ngàn, 20 ngàn, có tờ còn ẩm mồ hôi tay.

- Con phụ quán dì Tư 3 buổi chiều rồi. 30 ngàn một buổi. Mẹ cầm đi, mai mua thêm thịt bán.

Mận nhìn 90 ngàn trên bàn. 90 ngàn. Tiền mồ hôi của con gái 15 tuổi, rửa chén 3 buổi chiều thay vì đi học thêm, thay vì nghỉ ngơi.

Cổ họng cô nghẹn lại. Kiếp trước, cũng những đồng tiền lẻ như vầy, con bé đã đưa cô mỗi tuần sau khi bỏ học đi giao hàng. Bàn tay con bé chai sần, có lần còn bị bỏng bô xe mà giấu mẹ, tới khi cô phát hiện thì vết bỏng đã mưng mủ. Cô đã cầm. Cô đã cầm tiền của con mà không thấy nhục. Tới khi con bé nằm trong bệnh viện, cô mới hiểu mình đã cầm cái gì: tương lai của con.

- Thảo. Giọng Mận khàn đi. - Ai cho phép con đi làm?

- Con tự đi. Con lớn rồi, con…

- Con 15 tuổi! Mận đập tay xuống bàn, 90 ngàn nảy lên. - Con phải đi học!

- Học để làm gì! Thảo bật khóc, đứng phắt dậy. - Học để sau này cũng như mẹ hả? Bán cơm cả đời, bị người ta nói tham đất của em trai hả?

Mận sững người.

- Con nói gì?

- Cả xóm nói đó! Thảo gào lên, nước mắt chảy dài. - Con Lan lớp con nói mẹ nó kể, mẹ giành đất với cậu Dũng, mẹ đòi đo đạc để ăn gian! Mẹ ơi, hay là mẹ nhường cho cậu đi, nhà mình yên ổn không được sao? Con không muốn đi học mà bị người ta chỉ trỏ!

- Hôm nay giờ ra chơi, con Lan nó chỉ vào mặt con trước cả lớp, nói nhà con sắp mất đất rồi vì mẹ tham. Cả lớp cười ồ lên. Con… con không dám ngẩng mặt lên, mẹ ơi. Thảo nức nở. - Con chịu hết nổi rồi.

Từng chữ như từng cái tát. Mận đứng c.h.ết lặng. Cô thắng ở buổi họp họ, nhưng cô quên mất một điều: miệng lưỡi xóm giềng. Kiếp trước dượng Ba chưa cần tung tin mà xóm đã xì xào. Kiếp này cô vừa thắng một ván, cái giá đầu tiên lại rơi xuống đầu con gái cô. Đúng là đời, không có ván thắng nào miễn phí.

- Mẹ không giành đất của ai hết. Mận nói chậm rãi, cố giữ giọng bình tĩnh. - Đất chia rõ ràng thì cậu Dũng cũng được phần, mẹ cũng được phần. Ai nói mẹ ăn gian?

- Thì… cậu Dũng nói. Thảo lí nhí. - Cậu khoe với mấy chú ngoài quán cà phê, con đi ngang nghe được. Cậu nói dượng Ba giới thiệu cho cậu mối làm ăn lớn, vài tháng nữa là giàu to. Tới lúc đó mẹ khỏi phải bán cơm nữa.

Tai Mận ù đi.

- Dượng Ba giới thiệu? Con nghe rõ không?

- Dạ. Cậu còn khoe sắp mua xe mới nữa.

Mận ghi nhớ từng chữ vào lòng, nhưng giờ không phải lúc đào sâu. Con gái cô đang khóc, đang cần một người mẹ chứ không cần một thám tử. Cô nén lại, quay về chuyện trước mắt.

- Con không quan tâm ai đúng ai sai nữa. Thảo lau nước mắt, giọng yếu dần. - Mẹ, con xin mẹ. Mẹ ký cho con nghỉ học đi. Con đi làm phụ mẹ, nhà mình không cần đất cũng sống được mà.

Con bé chạy vào buồng, lục cặp, lôi ra 1 tờ giấy đã viết sẵn, đặt trước mặt mẹ.

Đơn xin nghỉ học.

Mận nhìn tờ giấy. Chữ Thảo nắn nót từng nét, khai tên tuổi lớp trường, lý do hoàn cảnh gia đình khó khăn. Cuối trang, dòng ý kiến phụ huynh bỏ trống, chờ một chữ ký.

Giấy trắng, mực đen. Kiếp trước, tờ giấy ủy quyền cũng trắng như vậy, cũng có dòng chữ chờ ký như vậy. Hôm đó Dũng đem tờ giấy tới nhà, dượng Ba đi cùng, đứng cạnh cười hiền, bảo cô cứ ký đi, có gì dượng lo. Cô đã ký. Không đọc. Vì tin.

Bây giờ nghĩ lại, Mận mới thấy bàn tay mình lúc đó dại tới mức nào. 1 chữ ký, đổi lấy 2 năm trả nợ, một đứa con bỏ học, và một cái c.h.ết trong phòng trọ thuê.

Không. Không bao giờ nữa.

Tay Mận run lên. Tờ giấy mỏng tang mà nặng như tảng đá. Kiếp trước, cũng 1 tờ giấy như vầy, cô đã ký. Ký cái rẹt. Rồi mất đất, mất nhà, mất con.

- Mẹ ký đi. Thảo quỳ xuống bên cạnh mẹ, níu tay áo cô. - Mẹ ký đi mẹ. Con xin mẹ.

Nhìn con gái quỳ dưới chân mình, Mận suýt nữa đã mềm lòng. Kiếp trước, cũng chính cái quỳ này của Dũng ở bến xe lúc nửa đêm mà cô đã mềm lòng. Mềm lòng một lần, mất cả đời. Cô cắn chặt răng, lắc đầu.

Nước mắt cô ứa ra. Con bé 15 tuổi, quỳ xin mẹ cho nó được bỏ tương lai. Kiếp trước cô đã gật đầu trong hoàn cảnh này. Kiếp này…

Cô gấp tờ đơn lại, gấp làm tư, cất vào túi áo.

- Mẹ không ký. Không bao giờ mẹ ký những thứ này nữa. Tờ giấy này mẹ giữ đây. Mai mốt con lớn lên, mẹ sẽ đưa con xem, để con biết đã có lần mẹ con mình đứng ở ngã rẽ nào.

- Mẹ! Thảo gào lên. - Mẹ không thương con!

- Mẹ thương con nên mẹ mới không ký. Mận ôm vai con, ghì chặt. - Con nghe mẹ nói. Mẹ không muốn con mất tương lai vì một chữ ký của mẹ.

- Nhưng nhà mình…

- Nhà mình chưa tới mức đó. Mận lau nước mắt cho con. - Mẹ còn đôi tay, mẹ còn gánh cơm. 90 ngàn này, mẹ không lấy. Mai con đem trả dì Tư, nói con nghỉ phụ quán, con phải đi học. Tiền học thêm của con, mẹ lo được. Mẹ hứa.

- Mẹ kể con nghe chuyện này. Mận vuốt tóc con, giọng trầm xuống. - Mẹ đã từng ký một tờ giấy mà không đọc kỹ. Chỉ một tờ thôi. Rồi mẹ mất hết tất cả. Mẹ không muốn con cũng vậy.

- Ai… ai bắt mẹ ký? Thảo ngẩng lên, mắt còn đẫm nước.

- Không ai bắt. Mẹ tự ký. Vì mẹ tin người. Mận nhìn xa xăm. - Nên bây giờ, mẹ không ký bất cứ thứ gì khi chưa đọc kỹ. Kể cả đơn xin nghỉ học của con gái mẹ.

Thảo khóc nức nở trong lòng mẹ. Khóc một lúc lâu, con bé gật đầu, rất khẽ.

- Dạ.

Mận ôm con chặt hơn. Ngoài kia, nồi canh chua đã nguội ngắt, nhưng trong lòng cô thì ấm lại một chút. Con bé vẫn ở đây, vẫn trong vòng tay cô. Chưa muộn. Vẫn còn kịp.

Nhưng khi Mận buông ra, Thảo chỉ lặng lẽ bỏ vào buồng, đóng cửa lại. 2 mẹ con giận nhau, nhưng con bé vẫn đi học. Ván này, cô thắng. Dù cái giá là những giọt nước mắt của con.

Mận ngồi thừ người bên mâm cơm nguội. Cô và cơm vài miếng cho có lệ, nhai mà không biết mùi vị gì. Gánh cơm ngày mai vẫn phải bán. Tiền học thêm của Thảo tháng sau vẫn phải đóng. Mọi thứ vẫn phải tiếp tục, dù trong lòng cô đang ngổn ngang trăm mối.

Dượng Ba giới thiệu cho cậu Dũng mối làm ăn lớn.

Câu nói của Thảo vang lên trong đầu cô như tiếng chuông. Kiếp trước, cũng bắt đầu bằng một mối làm ăn lớn. Dượng Ba giới thiệu, Dũng vay nóng, vỡ nợ, bỏ trốn. Kịch bản cũ đang lặp lại, chỉ khác là lần này cô nhìn thấy từ đầu.

Mà khoan. Mận nhíu mày. Kiếp trước, phải 3 tháng sau buổi họp họ ổng mới xúi được Dũng vay nóng. Kiếp này mới mấy ngày ổng đã ra tay. Sao vội vậy?

Trừ khi… ổng đang cần tiền gấp. Kiếp trước cô mù tịt, không biết ổng có nợ nần gì không. Kiếp này, cô phải tìm hiểu.

Cô hiểu Dũng. Em cô từ nhỏ đã tự ái cao, ghét bị coi thường. Ở buổi họp họ, cô đã làm nó mất mặt trước cả họ. Bây giờ dượng Ba xuất hiện, vỗ vai, vẽ cho nó một con đường làm giàu nhanh để chứng tỏ bản thân, nó sẽ cắn câu ngay. Kiếp trước cũng vậy. Ổng không cần ép, ổng chỉ cần xoa đúng chỗ ngứa.

Nhưng hỏi ai bây giờ? Dũng đang giận cô, hỏi nó chỉ tổ cãi nhau thêm. Cô Ba thì tin chồng tuyệt đối, hỏi cô chỉ tổ lộ bài. Còn…

Mận nghĩ tới bà Tám. Bà Tám bán xôi đầu ngõ 20 năm, chuyện trong xóm không có chuyện gì qua được tai bà. Sáng mai cô gánh cơm ra bán, ghé hàng bà Tám ăn sáng, hỏi khéo một câu. Hỏi khéo thôi, đừng hỏi thẳng. Bà Tám mà đánh hơi được mùi chuyện lớn là bà loan khắp xóm trong một buổi sáng. Mà chuyện này, càng ít người biết càng tốt.

Cô nhìn vào buồng, nơi Thảo đã tắt đèn. Đứng ngoài cửa một lúc lâu, cô mới khẽ khàng đẩy cửa vào, đặt 90 ngàn lên bàn học của con, kèm một mẩu giấy dặn tiền này là của con, mẹ không lấy, mai con đem trả dì Tư.

Xong, cô ra sân, ngồi xuống bậc thềm, nhìn trăng. Ngoài ngõ, tiếng dế kêu rả rích.

Dượng Ba ơi, kiếp này ông gặp phải một bà mẹ không còn gì để mất ngoài con gái mình. Mà con gái tôi, tôi giữ bằng được.