Đọc Truyện Cùng Su
← Gánh Xôi Mẹ Tôi

Chương 4

Mấy hôm sau, tôi phát hiện ra gánh xôi nhà mình vắng khách lạ thường.

Sáng đó ra chợ, mọi khi giờ này đã bán được nửa thúng, vậy mà thúng xôi còn đầy nguyên. Mấy bà khách quen đi ngang, thấy tôi thì cười gượng rồi đi thẳng. Có bà còn kéo tay đứa nhỏ đi vòng qua sạp khác, như tránh tà.

Má nhìn thúng xôi, rồi nhìn tôi, không nói gì. Nhưng tôi thấy tay má siết chặt quai gánh. Mấy hôm trước, từ ngày có mẹo ủ nóng, gánh xôi lúc nào cũng đông nghẹt. Vậy mà sáng nay…

Tôi nhìn má. Má cũng đang nhìn tôi, ánh mắt đầy lo lắng.

- Có chuyện gì vậy má?

Tôi hỏi nhỏ.

Má chưa kịp trả lời thì bà Chín, khách quen nhiều năm của má, đi tới. Bà mua 2 gói như mọi ngày, nhưng vừa trả tiền vừa ghé tai má nói nhỏ. Tôi đứng gần nên nghe rõ từng chữ:

- Lành ơi, bà nói thiệt nghen. Mấy bữa nay bà Tư Hường rêu rao khắp chợ, nói con Hà nhà bà bị… bị người ta nhập.

Tim tôi thót lên.

Bà Chín nói tiếp, giọng ái ngại:

- Bả nói hồi mùng 4 nó như điên như dại, chặn anh nó ở đầu ngõ, khóc lóc um sùm. Rồi bữa nay thì khác hẳn, lanh lợi lạ thường, còn bày mẹo bán hàng. Bả nói chắc có “người ta” theo, chứ con nít 17 tuổi sao khôn đột xuất vậy được.

Má tái mặt:

- Bậy bạ! Con tôi nó bình thường!

- Tôi biết, tôi biết.

Bà Chín xua tay.

- Nhưng mấy bà kia sợ, không dám mua xôi của nhà bà nữa. Bà coi chừng.

Bà Chín đi rồi, má ngồi thẫn thờ nhìn thúng xôi còn đầy. Tôi nhìn sang sạp bà Tư Hường cách đó mấy sạp. Bà cũng bán xôi, đang vừa bán vừa nói cười với khách. Thấy tôi nhìn, bà còn hất hàm lên, vẻ mặt đắc ý.

Suốt buổi sáng hôm đó, gánh xôi chỉ bán được lèo tèo mấy gói. Tôi nhìn sang sạp bà Tư, khách đông nghịt. Bà vừa múc xôi vừa liếc sang bên này, khóe miệng nhếch lên như muốn nói: thấy chưa.

Có lúc tôi tức đến mức muốn xông qua nói cho ra lẽ. Nhưng rồi tôi khựng lại. Kiếp trước, tôi đã từng cãi nhau với người ta vì miệng đời, cãi thắng rồi thì sao? Người ta vẫn tin điều người ta muốn tin. Cãi nhau chỉ làm cho tin đồn thêm nóng. Tôi hít sâu một hơi, ngồi xuống phụ má múc xôi, coi như không có chuyện gì.

Lúc vắng khách, tôi còn nghe loáng thoáng bà Tư nói với 1 bà khách lạ:

- Nó đó, con Hà đó. Hồi mùng 4 nó như điên như dại, giờ thì lanh như quỷ. Bà coi chừng, mua xôi nhà đó coi chừng rước “người ta” về nhà!

Bà khách nghe xong, nhìn về phía thúng xôi nhà tôi rồi quay mặt đi. Tôi siết chặt tay đến mức móng tay in vào thịt.

Tôi giấu hai bàn tay vào lòng. Từ ngày gánh nhà tôi bán đắt nhờ mẹo ủ nóng, bà Tư cứ ghen tị ra mặt. Không cãi nhau được với xôi ngon, bà bèn đánh vào người bán. Miệng đời, đúng như tên gọi.

Về nhà, má buồn thiu, cơm ăn không ngon. Ăn xong, má ngồi thẫn thờ ngoài hiên:

- Người ta nói con vậy, má tức lắm. Hay để má qua nói cho ra lẽ với bả? Má không sợ bả.

- Đừng má.

Tôi ngồi xuống bên cạnh má, nắm tay má.

- Má càng cãi, người ta càng tin là thật. Bả đang chờ mình nổi nóng đó.

- Chứ để bả nói hoài sao được?

- Má tin con không?

Má nhìn tôi, rồi gật đầu. Tôi cười:

- Vậy thì để con lo. 3 bữa nữa, chợ sẽ quên chuyện này.

Sáng hôm sau ra chợ, tôi cố tình vui vẻ hơn mọi ngày. Thấy bà Chín đi tới, tôi gọi to từ xa:

- Bà Chín! 2 gói xôi đậu đen, ít đường, thêm dừa nạo phải không bà?

Bà Chín sững lại, rồi bật cười:

- Mày nhớ dai vậy?

- Con bị “nhập” mà bà.

Tôi cười hì hì, nói đủ to cho mấy sạp xung quanh nghe.

- Nhập vô là nhớ hết sở thích của khách. Bà coi có ma nào tốt bụng vậy không?

Mấy bà khách xung quanh bật cười. Bà Chín cũng cười, mua 2 gói. Một bà khác đứng gần đó, ban đầu còn ngần ngừ, thấy vậy cũng bước tới mua.

Tôi tiếp tục, giọng tỉnh bơ:

- Ai sợ thì cứ đứng xa xa mua cũng được! Con gói 2 lớp lá, ma không chui qua được đâu!

Cả góc chợ cười ồ lên. Bà Tư Hường ở sạp bên kia, mặt xám lại, cúi xuống múc xôi không nói gì.

Có một đứa nhỏ chừng 6 tuổi, đi theo mẹ tới mua xôi, cứ nép sau lưng mẹ nhìn tôi chằm chằm. Mẹ nó ghé tai nói gì đó, chắc là dặn đừng lại gần. Tôi ngồi xuống cho ngang tầm mắt nó, cười:

- Con tên gì?

- Dạ… Tí.

Nó lí nhí.

- Tí ăn xôi không? Cô cho 1 gói nhỏ nè, không lấy tiền.

Tôi gói 1 gói xôi nhỏ, đưa cho nó. Nó nhìn mẹ, mẹ nó gật đầu, nó mới dám cầm. Ăn 1 miếng, mắt nó sáng lên:

- Ngon!

Mẹ nó cười ngượng:

- Con, cảm ơn cô đi.

- Cảm ơn cô!

Thằng Tí nói to.

Tôi xoa đầu nó. Mẹ nó mua 2 gói, còn nói với mấy bà xung quanh:

- Con Hà nó hiền khô vậy mà bị đồn bậy.

Má đứng bên cạnh, nhìn tôi dỗ thằng Tí, mắt rưng rưng. Tối về má nói nhỏ với tôi:

- Con gái má hiền như vậy, ai mà tin lời bả được.

Từ hôm đó, tin đồn “con Hà bị nhập” thành chuyện cười ở chợ. Mấy bà khách quay lại, có bà còn nói thẳng:

- Bà Tư nói bậy, con Hà nó lanh lợi vậy là phúc nhà bà Lành!

Những ngày sau đó, gánh xôi đông trở lại như cũ. Có hôm bà Tư đi ngang, thấy khách bu đầy sạp nhà tôi, mặt bà sa sầm. Bà còn thử nói kháy với 1 bà khách quen:

- Nó lanh vậy chắc có bí quyết gì đó, ai mà biết được.

Bà khách đáp tỉnh bơ:

- Bí quyết là xôi ngon, bà ơi. Bà cũng bán xôi, sao bà không có bí quyết?

Tôi nghe được, suýt bật cười thành tiếng. Má huých nhẹ vào tay tôi, ra hiệu đừng cười to. Nhưng mắt má cũng long lanh vui.

Gánh xôi lại đông như cũ, thậm chí còn đông hơn. Tối đó, má ôm tôi thật chặt:

- Con gái má lanh quá. Má cứ sợ con buồn.

Tôi dụi đầu vào vai má, lòng ấm áp. Kiếp trước, tôi chưa bao giờ bảo vệ được má khỏi miệng đời. Mỗi lần người ta nói động tới má, tôi lại chỉ biết im lặng chịu đựng. Kiếp này, tôi làm được rồi.

Rằm tháng giêng, tôi và anh Hai dậy từ 3 giờ sáng để phụ má gói 50 gói xôi cho đám giỗ nhà bà Hai Gái.

Đó là đơn hàng lớn đầu tiên của nhà tôi. Má đồ xôi từ nửa đêm, tôi và anh Hai dậy phụ gói từ 3 giờ. 50 gói, mỗi gói 2 lớp lá chuối, buộc lạt tre chắc chắn. Tay 3 người thoăn thoắt dưới ánh đèn dầu. Anh Hai vừa gói vừa trêu:

- Gói xấu là bà Hai Gái trả về đó nghen.

- Anh gói xấu thì có.

Tôi lè lưỡi.

- Gói của em đẹp nhất nhà.

Gói tới gói thứ 30, tay tôi bắt đầu mỏi rã. Anh Hai thấy vậy, lặng lẽ gói nhanh hơn để đỡ phần tôi. Má thì vừa gói vừa tính nhẩm gì đó trong miệng, chắc là đang tính lời. Tôi nhìn 2 người, lòng chợt nghĩ: phải chi ngày nào cũng như vầy. Cả nhà cùng làm, cùng cười, không ai phải đi xa.

Trời vừa sáng, anh Hai gánh 50 gói xôi qua nhà bà Hai Gái. Má và tôi đi theo phụ. Nhà bà Hai Gái hôm nay đông nghịt, bàn thờ má bà khói hương nghi ngút, mâm cỗ bày đầy sân. Khách khứa ra vào tấp nập, ai cũng áo quần tươm tất. Thấy chúng tôi tới, bà Hai Gái mừng rỡ chạy ra:

- Tới rồi! Để đây, để đây! Mấy đứa phụ bà xếp lên bàn nghen!

Bà mở 1 gói ra coi, gật gù:

- Đẹp! Thơm! Xôi nhà bà Lành là nhất!

Khách ăn giỗ, ai cũng khen xôi dẻo, nóng, gói đẹp. Có ông khách lớn tuổi còn hỏi:

- Xôi này mua ở đâu vậy? Để tết tao đặt.

Bà Hai Gái hãnh diện chỉ sang má con tôi:

- Gánh bà Lành ở chợ đó! Con Hà nó gói đó!

Lúc xếp xôi lên bàn, anh Hai ghé tai tôi nói nhỏ:

- Em gái anh bữa nay oai quá ta.

Tôi cười:

- Anh Hai của em cũng oai mà, gánh 50 gói không đổ 1 gói.

Anh cười hì hì, xoa đầu tôi như hồi nhỏ. Một cô khách chừng 40 tuổi, ăn xong thì quay sang hỏi má:

- Chị Lành, tháng sau nhà em có đám tiệc, chị nhận gói xôi không? Khoảng 30 gói.

Má mừng quýnh:

- Nhận! Nhận chứ cô!

Cô khách tên Đào, là cháu họ của bà Hai Gái. Cô hỏi kỹ: 30 gói, giao buổi sáng, gói có đẹp không. Má gật đầu lia lịa. Tôi chen vào:

- Cô yên tâm, con gói 2 lớp lá, tới nơi còn nóng hổi.

Cô Đào cười:

- Con bé lanh quá. Vậy cô đặt nghen, tháng sau cô qua báo ngày cụ thể.

Cô còn giới thiệu thêm bà Tám, nhà ở chợ trên, đang tìm chỗ đặt xôi cho đám đầy tháng cháu ngoại. Bà Tám ăn thử 1 gói, gật gù:

- Dẻo, thơm. Để tôi bàn với con gái rồi qua đặt.

Tôi đứng bên cạnh, ghi nhớ từng chi tiết vào đầu: cô Đào, 30 gói, tháng sau; bà Tám, đám đầy tháng, chợ trên. Mối mới, khách mới. Gánh xôi nhà mình đang lớn dần lên, từng chút một.

Lúc về, bà Hai Gái dúi vào tay má một xấp tiền, còn dặn:

- Lần sau có đám, tao lại đặt!

Trên đường về, 3 má con đi trong nắng sớm. Anh Hai gánh thúng không, tôi xách giỏ, má đi giữa. Không ai nói gì, nhưng ai cũng cười. Tôi nhìn anh Hai, lòng chợt nhói lên. Những ngày bình yên như vầy, kiếp trước tôi đã không biết trân trọng. Kiếp này, tôi sẽ giữ thật chặt.

Tối đó, cả nhà ngồi quanh mâm cơm, má cười không khép miệng được. Ăn xong, má lấy xấp tiền bà Hai Gái trả ra đếm lại 1 lần nữa, rồi cất kỹ vào tủ gỗ. Má nói:

- Để dành. Mai mốt có vốn mở sạp như con Hà nói.

Tôi sững lại. Má nhớ câu tôi nói hôm bữa. Tôi cười tít mắt:

- Dạ! Để dành mở sạp!

Anh Hai nói:

- Ghe vá xong rồi, mai anh bắt đầu chở củi thuê. Có thêm đồng ra đồng vô, nhà mình đỡ chật vật.

Tôi nhìn anh, gật đầu. Trong lòng tôi, một nỗi lo mơ hồ bắt đầu nhen lên, nhưng tôi gạt đi. Hôm nay là ngày vui. Để mai lo.

Đêm đó tôi ngủ ngon lạ thường. Lần đầu tiên từ ngày về đây, tôi không mơ thấy sông nước. Chỉ thấy má cười, anh Hai cười, và thúng xôi bốc khói nghi ngút.