Chương 4

Buổi chiều chủ nhật, trong lúc Đức tắm cho bé My còn bà Lành lúi húi trong bếp, Hằng ngồi ở bàn ăn, mở ứng dụng ngân hàng trên điện thoại. Tài khoản nhận lương của Đức là tài khoản mà tiền nhà chảy qua, cô cầm thông tin đăng nhập từ ngày 2 vợ chồng mua căn hộ, vì cô là người lo trả ngân hàng và cộng sổ mỗi tháng. Bấy lâu nay cô chỉ nhìn ở màn hình ngoài, thấy khoản trừ và 2 chữ “gui ma” rồi thôi. Chiều nay cô bấm vào từng giao dịch, mở phần chi tiết mà trước giờ cô chưa từng mở.

Tên người nhận hiện ra rõ ràng: Phạm Văn Hậu. Số tài khoản lạ, ngân hàng khác, còn nội dung chuyển khoản thì tháng nào cũng y nguyên 2 chữ “gui ma”, như một cái nhãn dán lên để ai nhìn vào cũng tưởng là một chuyện, còn bên trong là chuyện khác. Cô kéo ngược lên trên, tháng này qua tháng khác, con số 6 triệu đi đều, rồi tới quãng 8 tháng trước nó là 4 triệu, kéo nữa vẫn 4 triệu, tổng cộng 24 tháng không sót một tháng nào. Cô lấy giấy ra cộng lại bằng tay, như một thói quen của dân kế toán khi con số quan trọng: 16 tháng 4 triệu là 64 triệu, 8 tháng 6 triệu là 48 triệu, tổng 112 triệu. Đúng như số cô cộng nhẩm trong đêm mất ngủ hôm trước, chỉ khác là bây giờ nó có tên người nhận rõ ràng, và cái tên đó không phải là má chồng cô.

Cô chụp lại từng màn hình, chụp chậm rãi, đủ ngày tháng, đủ số tiền, đủ tên người nhận. Xong, cô gửi hết vào hộp thư điện tử của mình, rồi tạo một thư mục riêng trong điện thoại, đặt tên là “giay to truong My”, cái tên mà ai cầm máy cô lên cũng tưởng là hồ sơ nhập học của con bé. Làm xong hết, cô ngồi yên một lúc, nghe tiếng nước chảy trong phòng tắm và tiếng Đức dỗ con gái hát theo một bài hát thiếu nhi sai nửa lời. Chồng cô ở cách cô một bức tường, đang cười với con, còn cô thì vừa lưu xong bằng chứng về anh vào một thư mục có tên của con bé.

Trong lúc chuẩn bị bữa cơm chiều, bà đứng cạnh cô ở bồn rửa, nói nhỏ, vừa đủ 2 người nghe:

– Tối nay con hỏi ít thôi. Hỏi nhiều, nó đối phó từng câu, nó quen miệng là nó trơn tru lắm. Con để cho nó nói nhiều vào. Người nói dối mà nói nhiều, thế nào cũng có chỗ hở. Mà hở chỗ nào, con nhớ chỗ đó cho má, đừng có sửa lưng nó giữa chừng.

Hằng gật đầu. Cô không biết bà học được cách này từ đâu, rồi cô nhớ ra: từ 3 năm sống với một người chồng nói dối trơn tru, và từ một cuốn sổ ghi không sót một khoản nào.

Tối đó nhà ăn cơm sớm như bà đã tính. Cơm nước xong, bà bế bé My vào phòng bà, kể chuyện cho nó ngủ, đóng cửa lại. Con bé còn đòi ba nó vào kể chuyện tiếp, Đức dỗ nó mai ba kể bù 2 chuyện, nó mới chịu theo bà. Phòng khách chỉ còn 3 người. Đức ngồi ở ghế dài, còn tưởng má kêu ngồi lại để bàn chuyện giỗ ba tháng sau. Bà Lành ngồi thẳng, hai tay để trên đùi, mở lời trước, gọn và rõ:

– Đức, má kêu con ngồi lại là để nói chuyện khoản tiền ngày 5. Vợ con nó biết rồi. Con nói đi, nói cho đúng sự thật, có má ngồi đây.

Đức nhìn sang vợ. Hằng ngồi ở ghế đối diện, tay đặt trên đùi, không khóc, không giận, chỉ nhìn anh. Cô thấy mặt anh đổi một cái rất nhanh, nhanh như người ta chớp mắt, rồi anh cười nhẹ:

– À, khoản đó. Tiền anh gửi về cho má lo việc dưới quê mà em. Giỗ chạp, mồ mả, nhà thờ, ba cái chuyện đó tháng nào không có. Anh không nói là vì sợ em lo, nhà mình chi tiêu đang chặt.

– Tiền đó, má chưa cầm một đồng nào.

Bà nói, không lớn tiếng, mắt nhìn con trai. Đức khựng lại đúng một nhịp, rồi anh gật đầu, sửa lại trơn tru như người ta sửa một chữ viết sai:

– Dạ, đúng rồi, tiền là anh chuyển cho thằng Hậu giữ. Nó ở dưới quê, nó là người chạy việc, má lớn tuổi rồi, anh đâu có đưa tiền cho má chạy tới chạy lui. Nội dung anh ghi gửi má là ghi vậy cho gọn. Hậu nó giữ, việc gì dưới quê thì nó chi.

– Chi những gì, anh nói em nghe.

Hằng hỏi, giọng đều. Đức đáp ngay, đáp rành rọt như đã thuộc sẵn:

– Năm ngoái sửa lại mái nhà thờ, ngói cũ dột hết, hết gần 40 triệu. Rồi giỗ ba, giỗ ông bà, tiền nhang đèn, tiền điện nước nhà thờ, tiền thuê người dọn mồ mả cuối năm. Cộng lại 2 năm con số đó là thường thôi em. Với lại anh có đưa thêm cho Hậu một ít làm vốn, nó tính mở tiệm sửa xe ở đầu đường, làm được mấy tháng thì thua lỗ, anh chưa kịp nói với em.

– Anh gửi từ khi nào?

– Hơn 1 năm nay, từ hồi ba mất. Tháng nào đều tháng đó, có tháng ít hơn.

– Tháng ít hơn là tháng nào?

Đức hơi ngập ngừng lần đầu tiên trong buổi tối:

– Anh không nhớ rõ từng tháng. Chắc có tháng 4 triệu, có tháng 6 triệu, tùy việc dưới quê nhiều hay ít.

– Giỗ năm ngoái em có về. Em đứng trong nhà thờ thắp nhang, em đâu có thấy mái mới ở chỗ nào đâu anh.

– Sửa trước giỗ 2 tháng đó em. Ngói cũ thay ngói mới cùng màu, em nhìn làm sao ra. Thợ dưới quê người ta làm nhanh lắm, có 4 ngày là xong.

– Còn cái tiệm sửa xe của Hậu, nó mở ở đâu, sao em về em không nghe ai nhắc?

– Đầu đường vô xã, nó thuê cái mặt bằng nhỏ. Mở được 4 tháng thì ế quá, trả mặt bằng rồi. Chuyện làm ăn thua lỗ, nó giấu cả nhà, anh biết anh cũng chưa kịp nói. Em không nghe ai nhắc là phải, ở quê người ta cũng ngại nhắc chuyện đó trước mặt vợ chồng mình.

Anh đáp từng câu một, không vấp, có đủ đầu đủ đuôi, chỗ nào cũng có thêm một chi tiết nhỏ cho nó thật. Nếu tối nay Hằng chưa từng mở phần chi tiết giao dịch trong ứng dụng ngân hàng, chưa từng thấy cái tên Phạm Văn Hậu hiện lên rõ ràng, có lẽ cô đã tin được một nửa. Ngày xưa má chồng cô cũng từng tin, tin tới 3 năm, còn gói thêm đồ gửi về cho bà nội. Cái khuôn nó giống nhau tới mức cô thấy rợn: cũng là chuyện quê, cũng là người em, cũng là câu anh sợ em lo, anh chưa kịp nói.

– Sao anh không nói với em ngay từ đầu? Chuyện tiền bạc trong nhà, anh gửi đi 2 năm, em là vợ anh mà em biết sau cùng.

Đức thở ra, giọng anh nhỏ xuống, nghe rất thành thật:

– Anh mà nói, em cản anh liền. Nó là em anh, nó đang ngặt, anh không lẽ đứng nhìn. Anh tính để nó ổn định lại rồi anh nói, ai dè nó cứ hụt hoài. Anh sai ở chỗ giấu em, cái đó anh nhận. Mà tiền thì không đi đâu bậy bạ đâu, em yên tâm.

Hằng gật đầu, như ghi nhận. Cô không đưa điện thoại ra, không nhắc tới cái tên Phạm Văn Hậu trên sao kê. Anh nói gửi từ hồi ba mất, nhưng tiền đã đi từ 2 năm trước; riêng chỗ đó cô đã có thể chỉ ra ngay. Còn lời anh nói số tiền thay đổi tùy việc dưới quê, cô đánh dấu để hỏi lại: sao kê chỉ có 2 quãng rõ ràng, 16 tháng đầu đều 4 triệu, 8 tháng sau đều 6 triệu, tăng đúng lúc Hậu nghỉ việc. Chuyện sửa mái nhà thờ và tiệm sửa xe vẫn phải có người ở quê xác nhận, cô chưa coi điều mình nghi là bằng chứng. Cô để cho anh nói hết. Cô muốn nghe xem anh còn nói được tới đâu, vì cô chợt hiểu một điều: đưa bằng chứng ra lúc này, anh sẽ lại sửa lại trơn tru quanh bằng chứng đó, như anh vừa làm trước mặt má anh, và cô sẽ không bao giờ biết được khoản tiền đó thật ra chảy đi đâu sau khi tới tay thằng Hậu.

Bà Lành ngồi nghe từ đầu tới cuối, không chen vào thêm câu nào nữa. Có một lúc, khi Đức kể chuyện sửa mái nhà thờ, bà nhìn anh một cái rất lâu. Đức đang nói thì hơi chậm lại, liếc sang má, rồi nói tiếp cho hết câu. Hằng nhìn cái liếc mắt đó mà thấy lạnh ở sống lưng. Bà biết anh đang nói dối. Cô biết bà biết. Chỉ có Đức là tưởng buổi tối nay đã qua được, vì vợ anh không khóc, má anh không la, nhà vẫn yên.

– Thôi, khuya rồi, con bé ngủ rồi đó. Có gì mai tính tiếp.

Đức đứng dậy trước, nói câu đó như nói cho cả nhà nghe, rồi đi vào phòng tắm. Bà Lành cũng đứng lên, đi qua chỗ Hằng thì dừng lại nửa bước. Bà đặt tay lên vai cô, bóp nhẹ một cái, và nói một câu rất nhỏ, chỉ mình cô nghe:

– Nó nói dối giống ba nó ngày xưa. Giống tới cái chỗ bị chặn lại rồi sửa câu đầu cho trơn tru.

Rồi bà đi vào phòng với cháu. Cái bóp vai với câu nói đó còn làm Hằng muốn khóc hơn mọi câu nói trong buổi tối nay cộng lại.

Khuya, Đức ngủ say bên cạnh, Hằng dậy ra bàn ăn, mở thư mục “giay to truong My” ra xem lại từng tấm hình chụp màn hình. Cô lấy cuốn sổ tay của mình, kẻ 2 cột. Cột bên trái cô ghi lời Đức nói tối nay: gửi từ hồi ba mất, số tiền tùy việc dưới quê nhiều hay ít, sửa mái nhà thờ gần 40 triệu, Hậu mở tiệm sửa xe thua lỗ. Cột bên phải cô ghi theo sao kê: gửi từ 2 năm trước, 24 tháng không sót tháng nào, 4 triệu tăng lên 6 triệu đúng tháng Hậu nghỉ việc ở xưởng. Cô khoanh mốc bắt đầu gửi tiền, gạch dưới 2 quãng tiền cố định, rồi đánh dấu chuyện sửa mái và tiệm sửa xe để hỏi lại người ở quê. Rồi cô cộng phần còn lại theo cách hào phóng nhất cho anh: cho là sửa mái 40 triệu có thật, cho là nhang đèn, điện nước, dọn mồ mả, giỗ chạp 2 năm hết thêm 20 triệu nữa, thì vẫn còn hơn 50 triệu không có tên, không có việc, không nằm trong bất kỳ câu nào anh nói tối nay. Hơn 50 triệu đó đi đâu, cô chưa biết. Nhưng cô biết chắc một điều sau buổi tối nay: hỏi Đức nữa cũng vô ích, vì anh đã có sẵn một câu chuyện tròn trịa để đưa ra, và cô càng hỏi, câu chuyện đó càng tròn. Muốn biết sự thật, cô phải hỏi người khác, hỏi ở chỗ khác, không phải trong căn nhà này. Cô nằm trong bóng tối mà tính tiếp: nhà thờ họ ở quê là nhà cấp 4, mái ngói, diện tích chừng 60 mét vuông, sửa mái làm sao hết 40 triệu, mà sửa vào lúc nào, sao giỗ năm ngoái cô về, cô đứng trong nhà thờ thắp nhang mà không nghe ai nhắc, cũng không thấy dấu ngói mới ở chỗ nào. Cô nhớ tới cô Sáu, nhà ở sát bên nhà thờ họ, người hay gọi điện lên hỏi thăm bà mỗi tháng, cái gì ở quê cô Sáu cũng biết trước nhất. Hằng lưu sẵn một dòng ghi chú trong điện thoại: sáng mai, gọi cô Sáu, hỏi chuyện mái nhà thờ. Cô sẽ đào từ chỗ đó trước. Còn chuyện anh nói dối cô tới mức nào, cô không cần vội, vì sổ sách của cô, một khi đã mở ra, thì cô cộng cho tới con số cuối cùng mới thôi.