Chương 16

Chiều muộn hôm làm lễ, khi đoàn người vừa ra về hết, Loan ra đứng trước cổng gỗ một mình.

Ba cái đinh vẫn nằm đó, ngay giữa thanh cổng, đúng chỗ bàn tay người ta hay vịn. Hơn một tháng trôi qua, đầu đinh đã lên ten mờ, không còn sáng loáng như đêm đầu tiên cô về. Cô đưa tay chạm nhẹ vào chúng, lạnh ngắt.

- Con định làm gì đó?

Má từ trong nhà bước ra, đứng bên cạnh cô.

- Con muốn nhổ chúng, má.

Má im lặng một lúc, rồi gật đầu:

- Ừ. Nhổ đi con.

- Má không giận hả má? Hồi đó má dặn con đừng đụng vô.

- Hồi đó khác, giờ khác. Bà nội con dặn má: ba cái đinh này là lời hứa của nhà mình với người gác đất, rằng nhà này không bán. Chừng nào nhà mình còn giữ đất thì không được nhổ, nhổ để quay sang bán là bội tín. Nhưng giờ đất đã về đúng chỗ rồi, lời hứa hoàn thành rồi. Nhổ là khép lại, không phải bội tín.

- Nhưng ba cái đinh này má mới đóng mà?

- Ừ. Đinh cũ rỉ hết từ lâu rồi. Hồi nghe phong thanh chú Út đòi bán đất, má đóng lại ba cái mới, đúng chỗ cũ, đúng lời hứa cũ của bà nội con.

Loan vào nhà lấy cái kìm của ba. Cô đặt kìm vào đầu cái đinh đầu tiên, bẩy nhẹ. Cái đinh bật ra khỏi thớ gỗ với một tiếng khục khô. Rồi cái thứ hai. Rồi cái thứ ba. Ba lỗ đinh nhỏ xíu còn lại trên thanh cổng, như ba vết sẹo mờ.

Cô cầm ba cái đinh trong lòng bàn tay, nhìn chúng một lúc lâu. Đêm đầu tiên về quê, cô đã đứng đây hàng giờ nhìn chúng mà không hiểu gì. Giờ cô hiểu rồi. Những cái đinh này chưa bao giờ là bùa ngải. Chúng chỉ là lời hứa của người sống, và người sống đã giữ trọn lời hứa đó.

- Má giữ giùm con nha má. Để nhớ.

Má nhận lấy ba cái đinh, gói vào khăn tay, cất vào túi áo. Hai mẹ con đứng lặng bên cổng một lúc, nhìn con đường đất đỏ trải dài ra phía rặng tre. Không ai nói gì, nhưng Loan biết má đang nghĩ gì: bao nhiêu năm sợ hãi ba cái đinh này, giờ nhổ đi rồi, lòng nhẹ hẳn mà cũng trống vắng hẳn.

Bữa cơm tối hôm đó vắng lặng hơn mọi khi. Chú Út không qua. Từ hôm mất khoản thưởng tới giờ, chú ít khi bước chân sang nhà cô. Ba gắp cho Loan miếng cá, nói bâng quơ:

- Mai con về Sài Gòn sớm hả?

- Dạ. Sáng mai con bắt xe sớm.

- Ừ. Đi đường cẩn thận.

Không ai nhắc tới chú Út. Nhưng cái ghế trống ở góc bàn nói thay tất cả. Loan biết, vết rạn này không biết bao giờ mới lành. Có những cái giá phải trả, không phải bằng tiền.

Đêm đó, Loan nằm trong buồng bà nội, mắt mở nhìn lên trần nhà. Cô đang đợi.

Đúng nửa đêm, tiếng gõ vang lên ngoài cửa sổ.

Cộc.

Cộc.

Cộc.

Nhưng lần này khác hẳn mọi lần. Ba tiếng gõ nhẹ lắm, khẽ khàng như sợ làm cô giật mình. Không còn nặng nề, không còn dồn dập, không còn cái tuyệt vọng của người bị nhốt cầu xin được ra ngoài. Chỉ còn sự nhẹ nhõm của một người cuối cùng đã được về nhà.

Loan nằm yên, không ngồi dậy mở cửa. Cô mỉm cười trong bóng tối, nước mắt ứa ra. Cô hiểu, lần này không cần mở cửa nữa. Lần này không phải lời kêu cứu. Lần này là lời chào.

- Tạm biệt ông. Ông yên nghỉ nha ông.

Ba tiếng gõ im bặt. Cả khu vườn chìm vào yên tĩnh. Không còn tiếng gõ nào nữa, đêm nay và mãi mãi về sau.

Sáng hôm sau, Loan dậy sớm thu dọn đồ đạc. Trước khi ra cổng, cô ghé vào gian giữa nhìn ông nội một lần nữa. Ông đang ngủ say, hơi thở đều đều, khuôn mặt bình thản. Cô khẽ đắp lại cái mền cho ông, rồi ra sân.

Con đường đất đỏ trải dài trước mặt. Cô quay lại nhìn căn nhà một lần cuối: cổng gỗ không còn ba cái đinh, sân vắng, rặng tre xanh rì phía cuối xóm. Ở đâu đó sau rặng tre là cái miếu nhỏ, với bài vị mới sơn son thếp vàng mang tên Trần Văn Năm.

Cô đã trả được món nợ 80 năm của cả dòng họ. Nhưng cô cũng biết, từ hôm nay, cô phải học cách sống với những gì còn lại: một người chú không còn nhìn mặt mình, một bí mật đã được nói ra nhưng không thể lấy lại, và một tiếng gõ sẽ không bao giờ vang lên nữa.

Có những sự thật, khi được trả về đúng chỗ, sẽ để lại khoảng trống. Và người sống phải học cách lấp đầy khoảng trống đó bằng quãng đời còn lại của mình.

Loan kéo vali, bước ra cổng. Nắng sớm rọi xuống con đường đất đỏ, ấm áp.