Chương 1

Chuông tan học vừa dứt, cổng trường mở ra và học trò ùa ra như một dòng nước vừa được tháo. Ngọc Ánh đứng ở phía bên này đường, tay cầm cái nón bảo hiểm của con, mắt nhìn vào đám áo trắng đang chen nhau ở cổng. Nắng chiều còn gắt, hơi nóng bốc lên từ mặt đường, tiếng xe máy, tiếng gọi nhau, tiếng dép chạy trên sân xi măng trộn lại thành một thứ ồn ào quen thuộc mà ngày nào Ánh cũng nghe. An Mi chạy ra sau cùng trong tốp bạn, cái cặp đeo lệch một bên vai, tóc buộc cao, trán lấm tấm mồ hôi. Con bé thấy mẹ thì vẫy tay, rồi chạy thẳng về phía Ánh, miệng cười toe toét như vừa làm được một việc gì đáng khoe lắm.

Ánh chưa kịp hỏi con hôm nay học ra sao thì ánh mắt cô dừng lại ở phía bên kia đường. Một người đàn ông đứng dưới gốc cây, cách cổng trường chừng mười bước, áo sơ mi màu xanh đã cũ, tay buông thõng, không chen vào đám đông phụ huynh đang chờ con. Người đó không gọi, không vẫy, chỉ đứng nhìn về phía cổng trường, về phía Ánh và Mi. Ánh nhận ra ngay, không phải vì người đó gọi tên cô, mà vì dáng đứng đó, vì cái cách người đó nghiêng đầu khi nhìn một đứa trẻ chạy qua, vì khuôn cằm của Mi giống hệt khuôn cằm của người đó. Mười năm, Ánh không gặp người này một lần nào, không nghe một tin tức nào, vậy mà chỉ cần một cái nhìn là cô biết đó là Hoàng Sơn.

Mi chạy tới, ôm lấy tay mẹ, ngửa mặt lên khoe: – Mẹ, hôm nay con được cô khen bài văn đó mẹ. Ánh cúi xuống, xoa đầu con, miệng cười nhưng tai cô ù đi. Cô kéo Mi sát vào người, tay còn lại nắm chặt quai cặp của con như sợ chỉ cần buông ra một chút là sẽ có chuyện gì xảy ra. Mi không để ý, con bé vẫn kể tiếp về bài văn, về bạn ngồi cùng bàn, về giờ ra chơi có đứa làm rơi hộp bút xuống sân. Ánh gật đầu, ừ hử cho qua, mắt cô vẫn liếc về phía gốc cây. Sơn vẫn đứng đó, không bước tới, không rời đi. Anh nhìn Ánh, rồi nhìn Mi, rồi lại nhìn Ánh, ánh mắt không có vẻ gì là muốn làm ầm lên giữa cổng trường.

Mọi ngày, Ánh đón Mi cũng ở đúng chỗ này, cũng giờ này, cũng chen trong đám phụ huynh đứng chờ ở cổng. Cô thường tới sớm mười phút, dựng xe ở lề đường, đứng nhìn vào sân trường cho tới khi thấy Mi chạy ra. Có phụ huynh quen mặt hay gật đầu chào cô, có người còn hỏi Mi dạo này học ra sao, Ánh chỉ cười trả lời qua loa rồi lại quay ra nhìn cổng. Bữa nay, cái thói quen đó bị phá vỡ hoàn toàn, vì ở phía bên kia đường có một người mà cô tưởng sẽ không bao giờ gặp lại, đang đứng nhìn con gái cô như nhìn một người mà anh ta đã bỏ lỡ cả một quãng đời. Ánh không muốn gây chú ý, cô không muốn ai trong đám phụ huynh phải quay lại nhìn mình rồi hỏi người đàn ông kia là ai, nên cô cố giữ giọng bình thường, cố cười với Mi như mọi ngày, dù trong bụng cô đang rối tung lên.

Ánh dắt Mi đi về phía chiếc xe máy dựng ở lề đường, tay cô run run khi tra chìa khóa. Mi leo lên yên sau, ôm cặp trước bụng, chân đung đưa. Đúng lúc Ánh định nổ máy thì có tiếng bước chân lại gần, không nhanh, không gấp, như người ta cố tình đi chậm để người khác kịp nhận ra mình. Sơn dừng lại cách xe chừng hai bước, đủ gần để Ánh nghe rõ, đủ xa để Mi không phải ngước lên nhìn. Mi lúc đó đang cúi xuống buộc lại dây giày, miệng còn lẩm nhẩm bài hát gì đó học ở lớp. Sơn không nhìn Mi, anh chỉ nhìn Ánh, rồi chìa ra một tờ giấy gấp làm tư, mép giấy đã hơi nhàu vì nắm chặt. – Anh là Sơn. Anh muốn nói chuyện về con, chiều mai, quán cà phê đầu hẻm, anh chờ em ở đó. Ánh không trả lời ngay. Cô nhìn tờ giấy, rồi nhìn Sơn, rồi nhìn xuống Mi đang buộc dây giày. Giọng cô thấp xuống, đủ để chỉ hai người lớn nghe thấy: – Anh về từ khi nào? – Anh mới về. Anh không muốn làm con sợ, nên anh chỉ đứng nhìn từ xa thôi. Sơn nói xong thì lùi lại một bước, không nài nỉ, không giải thích thêm. Ánh cầm lấy tờ giấy, gấp lại, bỏ vào túi áo khoác. Cô không nói đồng ý, cũng không nói từ chối, cô chỉ gật đầu một cái rất nhẹ, rồi nổ máy. Sơn đứng yên nhìn theo, không đi theo, không gọi với. Mi ngẩng lên đúng lúc xe bắt đầu lăn bánh, con bé nhìn thấy một người đàn ông đứng bên đường thì hỏi: – Mẹ, chú đó là ai vậy mẹ? – Người quen cũ của mẹ thôi con, ngồi cho chắc nghen. Ánh nói xong thì chạy xe đi, không quay đầu lại. Câu trả lời đó nghe qua thì nhẹ, nhưng chính Ánh cũng biết nó chỉ giữ được tới tối nay, cùng lắm là tới sáng mai, vì người đàn ông đó đã tìm tới tận cổng trường thì không phải để đứng nhìn một lần rồi thôi.

Trên đường về, Mi ngồi sau xe kể đủ thứ chuyện. Con bé kể bạn ngồi cùng bàn hôm nay quên mang thước, kể giờ ăn trưa có món canh mà con không thích, kể chiều mai lớp có tiết mỹ thuật. Ánh nghe câu được câu mất, tay lái vẫn giữ đều, mắt nhìn đường, nhưng trong đầu cô cứ quay lại hình ảnh Sơn đứng dưới gốc cây. Mười năm trước, người này đi khỏi nhà, đi khỏi thành phố, không để lại một lời nhắn nào cho cô, không một tin tức nào trong mười năm. Mười năm nay, Ánh đi làm văn phòng, đưa đón con, thuê phòng trọ, lo tiền học, lo tiền thuốc mỗi khi Mi trở trời, cô đã quen với việc chỉ có hai mẹ con. Bây giờ người đó quay về, đứng ở cổng trường của con cô, và muốn nói chuyện về con, như thể mười năm chỉ là một khoảng nghỉ ngắn.

Xe chạy qua mấy ngã tư đông đúc, có lúc phải dừng lại chờ đèn đỏ khá lâu. Mi ngồi sau, tay ôm cặp, chân đung đưa theo nhịp xe, miệng vẫn kể chuyện ở lớp không ngừng. Con bé nói chiều mai có tiết mỹ thuật, cô giáo dặn mang theo màu và giấy vẽ, tối nay con phải chuẩn bị sẵn để mai khỏi quên. Ánh ừ một tiếng, dặn con tối về nhớ bỏ màu vào cặp trước khi đi ngủ. Câu dặn đó nghe rất bình thường, bình thường như mọi ngày, nhưng chính sự bình thường đó làm Ánh thấy lạ, vì chỉ mới một tiếng trước, cuộc sống của hai mẹ con còn yên ổn, còn bây giờ đã có một người đàn ông từ quá khứ bước vào, mang theo một cái hẹn mà cô chưa biết sẽ dẫn tới đâu.

Ánh ghé vào sạp rau ở đầu hẻm, mua một mớ rau muống, vài quả trứng và một túi đậu hũ. Mi xách giúp mẹ túi trứng, đi cẩn thận từng bước như sợ làm vỡ. Bà bán rau hỏi thăm Mi học hành ra sao, Mi trả lời lễ phép rồi lại líu lo kể chuyện ở lớp. Ánh trả tiền, nhận lại tiền thối, tay cô đếm tiền mà mắt cứ nhìn ra đường, sợ có một chiếc xe nào đó dừng lại, sợ có một bóng người nào đó đi theo. Không có ai đi theo. Hẻm vẫn đông người đi làm về, vẫn có tiếng rao, tiếng xe, tiếng trẻ con chơi ở sân chung. Ánh dắt Mi vào phòng trọ, khóa cửa lại, rồi mới thở ra một hơi dài.

Phòng trọ của hai mẹ con không rộng, vừa đủ một cái giường, một cái bàn học nhỏ cho Mi, một cái bếp ga đặt ở góc và một cái tủ quần áo đã cũ. Ánh vo gạo nấu cơm, bắc nồi canh, chiên trứng, luộc rau. Mi ngồi vào bàn học, mở vở ra làm bài, thỉnh thoảng lại ngẩng lên hỏi mẹ một câu về bài tập. Ánh trả lời, giọng vẫn bình thường, tay vẫn làm việc, nhưng có mấy lần cô cầm nhầm chai nước mắm thay vì chai dầu, có lần cô quên chưa bật bếp mà cứ đứng nhìn nồi canh nguội. Mi nhìn mẹ, chớp mắt mấy cái, rồi hỏi: – Mẹ, sao bữa nay mẹ ít nói vậy? – Mẹ mệt vì công việc thôi con, con làm bài đi, lát mẹ kiểm tra. Mi gật đầu, cúi xuống làm bài tiếp, nhưng con bé vẫn liếc mẹ một cái nữa trước khi viết tiếp. Ánh không kể gì thêm. Cô không muốn nói với Mi về người đàn ông ở cổng trường trong bữa cơm tối nay, khi con còn chưa hiểu người đó là ai, và chính cô cũng chưa biết người đó quay về để làm gì. Cô chỉ muốn giữ cho bữa cơm này giống như mọi bữa cơm khác, hai mẹ con ăn với nhau, không có thêm một cái ghế trống nào, cũng không có thêm một câu chuyện nào làm con phải suy nghĩ cả đêm.

Ăn cơm xong, Mi rửa chén phụ mẹ, rồi ngồi xem lại bài văn được cô khen. Con bé đọc to một đoạn, giọng còn ngọng ở mấy chữ khó, Ánh ngồi nghe, thỉnh thoảng sửa cho con một từ. Ngoài hẻm, tiếng xe thưa dần, đèn đường bật lên, có nhà mở ti vi, có nhà cãi nhau vì chuyện tiền chợ. Ánh dọn bếp, lau bàn, rồi lấy quần áo phơi ngoài sân vào. Tờ giấy Sơn đưa vẫn nằm trong túi áo khoác, cộm lên mỗi khi cô cử động. Ánh không mở ra ngay, cô để nó đó, như để cho mình thêm một chút thời gian trước khi phải đối mặt với những chữ viết trong đó. Cô biết tờ giấy đó không phải là thư từ gì dài dòng, nó chỉ là một cái hẹn, nhưng một cái hẹn từ người đã biến mất mười năm thì không bao giờ chỉ là một cái hẹn.

Tới khi Mi đã ngủ, Ánh mới ngồi xuống bàn, lấy tờ giấy ra, mở ra dưới ánh đèn. Nét chữ trong giấy không đẹp, hơi nghiêng, viết vội mà vẫn rõ từng chữ: chiều mai, bốn giờ, quán cà phê đầu hẻm, anh muốn nói chuyện về An Mi. Không có lời xin lỗi, không có lời giải thích, không có một câu nào hỏi thăm Ánh sống ra sao trong mười năm qua. Ánh đọc đi đọc lại hai lần, rồi gấp giấy lại, bỏ vào ngăn kéo tủ, khóa lại như khóa một thứ gì không muốn ai đụng vào, kể cả chính mình trong lúc yếu lòng. Cô đứng dậy, ra sân sau rửa mặt, nhìn lên bầu trời đêm không có sao, nghe tiếng quạt máy trong phòng chạy đều đều. Mi ngủ ngon, thở đều, một tay còn ôm cái gối ôm đã cũ. Ánh đứng nhìn con một lúc lâu, rồi quay lại bàn, ngồi thêm một lúc nữa mà không làm gì cả.

Trước khi tắt đèn đi ngủ, Ánh còn chuẩn bị sẵn đồng phục và cặp sách cho Mi vào sáng mai, bỏ hộp màu và giấy vẽ vào ngăn ngoài của cặp để con khỏi quên tiết mỹ thuật. Cô làm những việc đó một cách chậm rãi, như người ta muốn giữ cho đôi tay mình bận rộn để đầu óc khỏi nghĩ lung tung. Nhưng đầu óc cô vẫn nghĩ, nghĩ về những câu cô sẽ hỏi Sơn vào chiều mai, vì sao bây giờ anh mới về, vì sao anh lại tới cổng trường thay vì tới gặp cô trước, và anh muốn nói chuyện về Mi là muốn nói chuyện gì. Ánh không tự trả lời thay cho Sơn, cô cũng không muốn đoán trước rồi tự làm mình sợ, cô chỉ biết mình phải nghe tận tai, nhìn tận mắt, rồi mới quyết được bước tiếp theo.

Sáng mai, Ánh vẫn phải đưa Mi đi học, vẫn phải đi làm, vẫn phải sống như mọi ngày, nhưng cô biết chiều mai cô không thể không tới quán cà phê đầu hẻm. Không phải vì cô đã đồng ý với Sơn, mà vì Sơn đã tìm tới tận cổng trường, đã đứng nhìn con cô từ xa, và nếu cô không tới, anh ta sẽ lại đứng ở đó vào một buổi chiều khác, và lần sau Mi có thể sẽ là người nhìn thấy anh ta trước. Ánh không muốn Mi phải tự hỏi người đàn ông đứng bên kia đường là ai, không muốn con phải tự đoán, tự sợ. Cô sẽ tới, nghe xem anh ta muốn gì, rồi mới tính tiếp. Còn tối nay, cô sẽ không nói gì với Mi, để con ngủ một giấc ngon, như mọi đêm trong mười năm qua, khi trong nhà này chỉ có hai mẹ con và không có thêm một người nào khác bước vào.